Ομιλία Η. Μόσιαλου για Υγεία & Κοινωνική Πολιτική

ή να την κατεβάσει σε μορφή mp3 (~52 ΜΒ).

“Το  Ε.Σ.Υ. στην ψηφιακή  εποχή. Συνέχεια ή  αλλαγή πορείας; Αρχές σχεδιασμού και προϋποθέσεις επιτυχίας. Καλές πρακτικές από  την Ελλάδα και το διεθνή χώρο”

μαζί με εκλεκτούς συνομιλητές. Το πλήρες πρόγραμμα της ημερίδας μπορείτε να ‘κατεβάσετε’ κάνοντας κλικ σε αυτή την πρόταση.

2^η  ενότητα: 12.15 – 13.30

Το Ε.Σ.Υ. στην ψηφιακή εποχή. Συνέχεια ή αλλαγή πορείας;

Αρχές σχεδιασμού και προϋποθέσεις επιτυχίας.  

Καλές πρακτικές από την Ελλάδα και το διεθνή χώρο

 

Συζήτηση στρογγυλής τράπεζας. Συμμετέχουν οι:

Γιώργος Βασιλακόπουλος, Καθηγητής Ψηφιακών Υπηρεσιών Υγείας, Πανεπιστήμιο Πειραιά

Ηλίας Καστρίτης, Στέλεχος Ε.Υ. Ε.Π. Ψηφιακής Σύγκλισης

Μιχάλης Κούτρας, Ιατρός Νευρολόγος

Γιώργος Μαθιουδάκης, Διευθυντής Οδοντίατρος, Κ.Υ. Χάρακα, Ηρακλείου Κρήτης

Νίκος Παλληκαράκης, Καθηγητής Ιατρικής Φυσικής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Γιώργος Παππούς, Διευθύνων Σύμβουλος Ε.ΚΕ.Β.ΥΛ. Α.Ε.

Πλίνθοι – κέραμοι ατάκτως εριμμένοι, η στρατηγική της διοίκησης Αμπατζόγλου στο ΙΚΑ. Όχι μόνο γιατί την παραμονή της κατάργησης των συνταγολογίων σχεδίασε και διανέμει νέα. Αλλά και γιατί η ορθή συνταγογράφηση απαιτεί πολύ περισσότερο κόπο για τον γιατρό, ο οποίος καλείται να υπακούσει στας υποδείξεις, αλλά δεν ρωτήθηκε ποτέ για το περιεχόμενό τους. Γιατί αν είχε ρωτηθεί, δεν μπορεί να μην είχε επισημάνει ότι η σωστή καταχώριση αλφαριθμητικών χαρακτήρων σε τόσα πολλά τετραγωνάκια με τέτοια ακρίβεια ώστε αυτά να είναι αναγνώσιμα από σαρωτές, είναι αν όχι αδύνατη, τουλάχιστον μια πολύ δύσκολη υπόθεση. Τη θαυμαστή εγκύκλιο του ΙΚΑ που περιγράφει όλες αυτές τις ανοησίες μπορείτε να διαβάσετε κάνοντας κλικ σε αυτή την πρόταση.

ΥΓ. Οι φήμες ότι η εκπαίδευση των ιατρών θα γίνεται στα πρακτορεία ΛΟΤΤΟ διαψεύδεται αρμοδίως.

Η Υγεία θεωρείται τομέας κατανάλωσης, αλλά το επίπεδο των υπηρεσιών που μας δίνει στην Ελλάδα δεν δικαιολογεί το 10% του ΑΕΠ. Τα 24 δις € μοιράζονται σε 13 δις του δημόσιου τομέα (από φόρους και εισφορές) και 11 δις που ξοδεύουμε σε ιδιώτες και φακελάκια σε δημόσιες υπηρεσίες. Θέλουμε, τελικά, να αυξηθούν τα πρώτα και να μειωθούν (περισσότερο) τα δεύτερα. Για να μειωθεί, όμως, η ιδιωτική δαπάνη πρέπει πρώτα να αυξηθεί η αξιοπιστία του ΕΣΥ. Αυτό χρειάζεται βελτίωση αποδοτικότητας στο σύστημα και απελευθέρωση πόρων για παραγωγικές δαπάνες που δημιουργούν υπηρεσίες και απασχόληση.

Συμφωνώ απόλυτα με τη μείωση της ιδιωτικής δαπάνης υγείας. Συμφωνώ επίσης ότι απαιτείται η αύξηση της αξιοπιστίας του ΕΣΥ. Αλλά, ταυτόχρονα, απαιτούνται και τομές σε πρακτικές δεκαετιών που παραδόξως δεν επιθυμεί να αγγίξει κανείς και οι οποίες δεν έχουν καμία σχέση με το ΕΣΥ. Όπως για παράδειγμα, η ιδιωτική φαρμακευτική δαπάνη. Οι συμπολίτες μας πληρώνουν φάρμακα από την τσέπη τους για δύο κυρίως λόγους: α) για να αποφύγουν το κόστος μιας ιατρικής επίσκεψης και β) για να αποφύγουν τις ουρές αναμονής. Στη δίνη της οικονομικής κρίσης που διερχόμαστε, φαίνεται ότι η κυβέρνηση εστιάζει τις προσπάθειές της στον έλεγχο των δαπανών των ασφαλιστικών οργανισμών και του ΕΣΥ. Έχει κάθε δίκιο να επιχειρεί κάτι τέτοιο αφού η καταστροφική πολιτική της προηγούμενης κυβέρνησης, οδήγησε σε αύξηση της φαρμακευτικής δαπάνης περίπου 1 δις ευρώ ανά έτος τα τελευταία έτη (υπενθυμίζω ότι 1 δις/έτος ισούται περίπου με αύξηση του ΦΠΑ κατά 2%). Αλλά θα είναι λάθος αν η κυβέρνηση δεν ενσκύψει στο πρόβλημα των ιδιωτικών δαπανών υγείας και ιδίως αυτών για φάρμακα. Ο περιορισμός της ιδιωτικής φαρμακευτικής δαπάνης θα αυξήσει έμμεσα το εισόδημα των πολιτών και συνιστά γνήσια μορφή κοινωνικής πολιτικής, αφού πέραν του εισοδήματος, προστατεύει και την υγεία των πολιτών που κινδυνεύει από τη χρήση σκευασμάτων χωρίς συνταγή ιατρού.

Για τους παραπάνω λόγους, νομίζω πως είναι αναγκαία η επαναφορά σε ισχύ της απαίτησης για ύπαρξη ιατρικής συνταγής για την αγορά φαρμάκων (πλην των κοινών, γνωστών διεθνώς ως OTC’s), απαίτηση που ισχύει σε όλες τις πολιτισμένες χώρες.

Η “Πρωτοβουλία για την Υγεία και την Κοινωνική Πολιτική”, διοργανώνει την Τρίτη 23 Φεβρουαρίου, ομιλία του διαπρεπούς καθηγητή κου Ηλία Μόσιαλου με θέμα “Δέκα Προτάσεις για τη Μεταρρύθμιση του Συστήματος Υγείας και Κοινωνικής Ασφάλισης”. Προσωπικά, ως μέλος του ΔΣ της “Πρωτοβουλίας”, χαίρομαι ιδιαίτερα που ένας καθηγητής του οποίου τα γραπτά με ενέπνεαν πολύ πριν γίνει γνωστός στο πανελλήνιο (πρώτα σαν σύμβουλος του σημερινού πρωθυπουργού και εν συνεχεία ως βουλευτής Επικρατείας του ΠΑΣΟΚ), προσέθεσε στην οικεία του ακαδημαϊκή κονίστρα και τον τυρβώδη ελληνικό πολιτικό στίβο. Γιατί δεν υπάρχει τίποτα πιό ασφαλές από την εξ’ αποστάσεως ανάλυση. Αντίθετα, η ενεργός συμμετοχή στη διαμόρφωση και υλοποίηση προτάσεων, από τη θέση βεβαίως που αρμόζει στον καθένα, είναι επιβεβαιωτική του έρματος του καθενός.

Ο Ηλίας Μόσιαλος είναι καθηγητής Πολιτικής της Υγείας στο Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής του London School of Economics. Είναι επίσης επικεφαλής του Κέντρου για την Πολιτική και την Οικονομία της Υγείας, του μεγαλύτερου ερευνητικού κέντρου στο LSE. Συνδιευθύνει το Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο για τη Μελέτη των Συστημάτων της Υγείας, ένα ερευνητικό πρόγραμμα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, της Παγκόσμιας Τράπεζας, της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και των κυβερνήσεων του Βελγίου, της Φινλανδίας, της Νορβηγίας, της Σλοβενίας, της Ισπανίας και της Σουηδίας. Είναι επίτιμος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης, στην Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας στο Παρίσι, και στη Σχολή Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου του Λονδίνου.
Παραλλήλως, διευθύνει την σειρά βιβλίων του Cambridge University Press για την Οικονομία, την Πολιτική και το Μάνατζμεντ της Υγείας. Συμμετέχει τακτικά σε διαβουλεύσεις για την πολιτική στον τομέα της Υγείας, συμβουλεύοντας τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την Παγκόσμια Τράπεζα, την Επιτροπή Ανταγωνισμού στην Βρετανία, τα Υπουργεία Υγείας και Κοινωνικών Υπηρεσιών στο Βέλγιο, στην Βραζιλία, στην Κίνα, στην Φινλανδία, στην Ιρλανδία, στην Ρωσία, στην Νότια Αφρική, στην Ισπανία και στην Σουηδία καθώς και ασφαλιστικά ταμεία στην Αυστρία, στην Κροατία, στην Γάλλια, στην Ουγγαρία και στην Νότια Κορέα. Έχει διατελέσει μέλος τού διοικητικού συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων. Το 2002 και το 2007 τιμήθηκε με το βραβείο Baxter από την Ευρωπαϊκή Εταιρεία Διοίκησης Υπηρεσιών Υγείας για το καλύτερο βιβλίο πανευρωπαϊκώς στους τομείς της Πολιτικής και του Μάνατζμεντ Υγείας.

“Vanity is the hallmark of the meek and powerless.  They cry for a good opinion of themselves – not being able to set their own value. Vanity is a consequence of inferiority.”

Nietzsche.

Ο Νίτσε είναι υπέροχος, αλλά βρήκα και ένα απόσπασμα από μια σελίδα της Διαδικτυακής Κοινότητας των Φοιτητών της Νομικής και το παραθέτω:

“Προσπαθώντας να προσδιορίσω το εννοιολογικό περιεχόμενο του όρου αυτού, θα έλεγα ότι Ματαιοδοξία είναι αναζήτηση της δόξας επί ζητημάτων τα οποία στερούνται πραγματικής σημασίας. Ματαιοδοξία είναι η αναζήτηση ανώφελων και άσκοπων πραγμάτων, η ίδια η υπερηφάνεια για ασήμαντα πράγματα. Αντικείμενο της ματαιοδοξίας είναι το «Εγώ», το οποίο χρησιμοποιώντας τον αυτάρεσκο ναρκισσισμό και την υπερβολική εκτίμηση των ικανοτήτων του ατόμου από αυτό το ίδιο, αποβλέπει στη δημιουργία εντυπώσεων στο κοινωνικό περιβάλλον και, μέσω των εντυπώσεων αυτών, στη συνεχή ικανοποίηση του αισθήματος της αυταρέσκειας.

Με βάση τα παραπάνω, προκύπτει αμέσως ότι ο ματαιόδοξος άνθρωπος δεν δύναται να αποδεχθεί επ’ ουδενί την κριτική από άλλους ανθρώπους. Το ίδιο, επίσης, ισχύει και για την αυτοκριτική, κάτι που δεν νοείται καν για όποιον διακατέχεται από τέτοια αισθήματα. Αυτό δε καθώς ο ναρκισσισμός και η αυταρέσκεια δημιουργούν ένα ιδιόμορφο σύμπλεγμα ανωτερότητας, το οποίο δυστυχώς αποτρέπει την ίδια την αυτογνωσία. Ένας ματαιόδοξος άνθρωπος δεν παραδέχεται ποτέ ότι έχει κάνει λάθη. Δεν το παραδέχεται όχι μόνο στους άλλους ανθρώπους αλλά ούτε καν στον ίδιο του τον εαυτό. Αλλά και αν τύχει κάποτε να συνειδητοποιήσει τυχόν λάθη του, αυτά σίγουρα δεν θα είναι ιδιαίτερα σοβαρά! Εξάλλου, όλοι οι άνθρωποι κάνουν λάθη και τα λάθη των άλλων είναι σίγουρα πιο σοβαρά από τα δικά μας! Ακόμη κι αν κάποτε κάναμε κάποια σοβαρά λάθη, σίγουρα δεν φταίμε εμείς αλλά οι άλλοι που μας παρέσυραν ή δεν μάς απέτρεψαν από αυτά. Σίγουρα…

Σε επίπεδο στόχων και σκοπών, ο ματαιόδοξος άνθρωπος δεν επιζητεί κάτι που θα έκανε πραγματικά ευτυχισμένο τον ίδιο αλλά αυτά που είναι γενικώς παραδεδεγμένα, ή έστω αυτά που επιζητεί το μεγαλύτερο μέρος των κοινωνών. Αυτό δε όχι γιατί έχει στην πραγματικότητα κάποια αξία για τον ίδιο αλλά επειδή είναι πιο σημαντικό γι’ αυτόν να έχει κάτι που οι άλλοι το επιθυμούν διακαώς και γι’ αυτό το λόγο τον φθονούν αναγνωρίζοντας έτσι ότι έχει κάτι παραπάνω από αυτούς. Έχοντας, λοιπόν, κατά νου την κοινωνική άνοδο και την κοινωνική αναγνώριση, ο ματαιόδοξος άνθρωπος αναλώνεται επιζητώντας να αποκτήσει όσο γίνεται περισσότερο χρήμα, δόξα, εξουσία, κύρος, δύναμη. Ο ματαιόδοξος άνθρωπος επιθυμεί να έχει πάντοτε τον πρώτο λόγο, να ελέγχει τους πάντες και τα πάντα, να αποδεικνύει διαρκώς ότι είναι ο καλύτερος σε ό,τι κάνει αλλά και να απαξιώνει ταυτόχρονα ό,τι δεν είναι σε θέσει να επιτύχει… “

“Κυρίες και κύριοι Βουλευτές,

 Ο προϋπολογισμός του2009 καταρτίζεται σε μια από τις πιο κρίσιμες περιόδους για την παγκόσμια και την ευρωπαϊκή οικονομία. Υπάρχουν σοβαρά προβλήματα και από τη χρηματοπιστωτική κρίση, η οποία δεν φαίνεται ότι έχει φθάσει στο τέλος της, και από την έξαρση του διεθνούς πληθωρισμού.

 Η κρίση αποδεικνύεται ότι είναι βαθιά και η διάρκεια της είναι απρόβλεπτη. Υπάρχουν ήδη σοβαρές επιπτώσεις στην ευρωπαϊκή οικονομία σε όλα τα επίπεδα. Η ένταση και η εκδήλωση των προβλημάτων είναι διαφορετική σε κάθε χώρα. Παρατηρείται μείωση των ρυθμών ανάπτυξης σε όλο τον κόσμο, αύξηση της ανεργίας, ενίσχυση των πληθωριστικών πιέσεων, αύξηση των επιτοκίων και σημαντικά προβλήματα σε μεγάλους πολυεθνικούς χρηματοοικονομικούς ομίλους.

 Στο δυσμενές αυτό διεθνές περιβάλλον, οι επιπτώσεις στην ελληνική οικονομία είναι μικρότερες απ’ ότι σε πολλές άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι ρυθμοί ανάπτυξης παραμένουν υπερδιπλάσιοι από τις άλλες χώρες της ευρωζώνης, η αύξηση της απασχόλησης και η μείωση της ανεργίας συνεχίζονται και οι αυξήσεις των εισοδημάτων υπερβαίνουν σημαντικά τον πληθωρισμό. Ωστόσο, τα δημοσιονομικά περιθώρια είναι πολύ μικρότερα στη χώρα μας, λόγω των αδυναμιών του παρελθόντος. Η προσπάθειά μας για δημοσιονομική προσαρμογή ξεκίνησε από το 2004, μετά από μια περίοδο δημοσιονομικής εκτροπής, με έλλειμμα που ξεπέρασε το 7% του ΑΕΠ. Ήδη σημειώθηκε πολύ μεγάλη πρόοδος, καθώς το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης μειώθηκε κάτω από το όριο του 3% το 2006. Το 2007 υπήρξε μια υπέρβαση που οφείλεται σε έκτακτους παράγοντες και μη επαναλαμβανόμενες δαπάνες. Αναφορικά με το 2008, το έλλειμμα εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί στο 2,3% του ΑΕΠ, καθαρά κάτω από το όριο του 3%.”

Χρειάζεται άραγε να σχολιάσουμε οτιδήποτε; Όχι! Εκτός από το θράσος με το οποίο σκόπιμα εκτόξευε αυτά τα ασύστολα ψεύδη. Θράσος που ισοδυναμεί με πολιτική αλητεία!

Όλη η ομιλία, εδώ!

Εάν αυτό συνέβαινε, είναι βέβαιο πως μια άλλη μέρα θα ξημέρωνε στις σχέσεις κράτους-πολίτη. Τότε λοιπόν, ο πολίτης, όντας ο ίδιος εντάξει στις υποχρεώσεις του, θα είχε απαιτήσεις από το κράτος. Πχ θα απαιτούσε τα χρέη του κράτους προς τον ίδιο να αποδίδονται έντοκα όπως άλλωστε και τα χρέη του ιδίου προς το κράτος. Θα απαιτούσε, το κράτος να μη χορηγεί συντάξεις σε δεκάδες χιλιάδες νεκρούς. Θα απαιτούσε να πηγαίνουν φυλακή οι υπεύθυνοι για τη διασπάθιση δημοσίου χρήματος.

Αυτά και πολλά άλλα θα ήταν τα επακόλουθα της εδραίωσης φορολογικής συνείδησης. Είναι όμως σκοπός του κράτους η εδραίωση φορολογικής συνείδησης; Αν ήταν, τότε θα υπήρχε μια συνεπής και διαχρονική πολιτική ενίσχυσης της φορολογικής συνείδησης. Αντ’ αυτής, βλέπουμε μόνο μέτρα-φωτοβολίδες όταν τα έσοδα έχουν ήδη καταρρεύσει, όπως το τραγικό (ευτυχώς αποσύρθηκε) μέτρο της αναδρομικής φορολόγησης γονικών παροχών και κληρονομιών, την αύξηση των έμμεσων φόρων, τη μείωση των εισοδημάτων κοκ.

Είναι άραγε όμως, δουλειά του κράτους η διαμόρφωση της φορολογικής συνείδησης των πολιτών; Είτε είναι είτε δεν είναι, το κράτος τη διαμορφώνει. Πώς όμως διαμορφώνει ΑΥΤΟ το κράτος τη φορολογική συνείδηση των πολιτών όταν οι προϊστάμενοι του κράτους που έλκουν τη νομιμοποίησή τους από τον ίδιο το λαό, δεν συνιστούν οι ίδιοι και τα καλύτερα παραδείγματα φορολογικής (και άλλης) ηθικής; Και αν αυτοί είναι τέτοιοι, πώς είναι δυνατόν να ζητείται κάτι καλύτερο από τον μανάβη και την κομμώτρια; Σύμφωνα με τη θεωρία της δυαδικότητας της δομής του Anthony Giddens, θα μπορούσαμε να πούμε πως πολίτες και κράτος συμπλέκονται σε ένα χορό αλληλεπίδρασης. Οι πολίτες είναι στην περίπτωσή μας τα προϊόντα των κρατικών πολιτικών αλλά και αυτοί που μπορούν να τις αλλάξουν. Όσο όμως κι αν ο Giddens δίνει έμφαση στην ελευθερία των πολιτών να αλλάξουν το κράτος, το κράτος αντιστέκεται στη θέληση των πολιτών και περιορίζει τις δράσεις τους με μια σειρά από τρόπους που θυμίζουν έντονα τον ντετερμινισμό του Durkheim.

Ας δώσουμε ένα παράδειγμα για να μη χαθούμε σε θεωρητικές κοινωνιολογικές αναζητήσεις. Είναι δυνατόν το κράτος να αδυνατεί να βρεί αντικειμενικούς τρόπους φορολόγησης των επαγγελματιών και να ζητεί τη συνδρομή των πολιτών για να κάνει τη δουλειά του; Πρόκειται περί ομολογίας ανικανότητας και αντίστασης στην αλλαγή. Από άλλη θέση, είχα προτείνει ένα μέτρο αντικειμενικής φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών ιατρών. Είχα γράψει πως αν όλες οι συνταγές φαρμάκων, τόσο αυτές που αντιστοιχούν σε συνταγολόγια ασφαλιστικών οργανισμών όσο και αυτές που γράφονται σε προσωπικά συνταγολόγια, γίνονταν ηλεκτρονικές, τότε θα μπορούσε κάθε γιατρός να φορολογείται μέσω αυτών αφού η συνταγή είναι αδιάσειστο τεκμήριο αλλά και αναπόφευκτο (σχεδόν) προϊόν της ιατρικής επίσκεψης. Αν λοιπόν ένας γιατρός εξέδωσε 1.000 συνταγές σε ένα έτος, θα φορολογηθεί για 1.000 ιατρικές επισκέψεις. Αντ’ αυτού, το κράτος ζητά από τον ασθενή που υποφέρει, να μη σκέφτεται μόνο τον πόνο του, αλλά να έχει τη διαύγεια να ζητά και την απόδειξη.

Εν κατακλείδι, κάθε κράτος αποπνέει ένα συναίσθημα (με εκνευρίζει αλλά δεν μπορώ να βρω ελληνική λέξη, στα αγγλικά θα το λέγαμε stateness). Αν το κράτος επιθυμεί να βοηθήσει τον πολίτη να διαμορφώσει φορολογική συνείδηση, πολύ δε περισσότερο, αν το κράτος επιθυμεί τον πολίτη σύμμαχο, δεν έχει παρά να τον σέβεται και να καταστεί το ίδιο παράδειγμα συνειδητοποιημένης και αφοσιωμένης λειτουργίας. Τότε, το συναίσθημα που θα απέπνεε, θα διαμόρφωνε χωρίς άλλη συζήτηση και φορολογική συνείδηση και άλλα πολλά. Ή, για να το θέσουμε όπως το είπε ο Marx: “οι άνθρωποι γράφουν ιστορία, αλλά όχι στις συνθήκες που επιλέγουν οι ίδιοι”. Οι συνθήκες και οι περιστάσεις καθορίζονται εδώ από το κράτος. Διαφορετικά, ας περιμένουμε τη μετεξέλιξη των 12 εκατομμυρίων πολιτών σε Πολίτες, για να αποκτήσουμε και … κράτος.

Πήραμε το χαρτάκι από μια κουρασμένη κυρία στην είσοδο, η οποία μετά βίας μού ψιθύρισε να το δώσω στη νοσοκόμα και να περιμένω τη σειρά μου: «Μα είναι επείγον», ψέλλισα, χωρίς να πάρω απάντηση.

Σωριάζονταν κάτω. Μπαίνουμε στον διάδρομο, όπου εκατοντάδες άνθρωποι- οι περισσότεροι ηλικιωμένοι και ανήμποροι – περιμένουν όρθιοι, ο ένας πάνω στον άλλον, τη μαγική στιγμή που θα έρθει η σειρά τους να αντικρύσουν τον γιατρό. Η δυσοσμία είναι αβάσταχτη. Τα ουρλιαχτά των ασθενών που φέρνει το ΕΚΑΒ, τα κλάματα των συγγενών που τους ακολουθούν και οι αυταρχικές κραυγές των σεκιουριτάδων που θέλουν να επιβάλλουν τη τάξη, μου τρυπάνε τα μηνίγγια. Κάποιοι δεν αντέχουν την ορθοστασία, σωριάζονται κάτω. Οι συγγενείς τους βρίζουν θεούς και δαίμονες, αλλά κανένας δεν έχει διάθεση να τους ακούσει. Όσοι είναι εκεί, έχει ο καθένας τον δικό του σταυρό. «Βοηθήστε με. Η μαμά μου θα πεθάνει», φωνάζει μια γυναίκα γύρω στα σαράντα που είδε την ηλικιωμένη μητέρα της να σωριάζεται από την ταλαιπωρία στο δάπεδο. Κανένας δεν της έδωσε σημασία.

Μάταια αναζητώ κάποιον να του πω ότι τον άνθρωπο που συνοδεύω πρέπει να τον δει σύντομα ο γιατρός. Πρόσβαση έχω μόνο στον «άγριο» σεκιουριτά που λέει πάντα το ίδιο: «Δεν ξέρω κύριε. Θα σας φωνάξουν οι νοσοκόμες, μέσα πεθαίνει κόσμος. Περιμένετε, είπαμε».

Δύσκολη η πρόσβαση. Και έλεγε αλήθεια- μπροστά στα μάτια μας ξεψύχησε ένας άνθρωπος γύρω στα 50 που έφτασε με έμφραγμα. «Άκρη», ούρλιαζαν οι τραυματιοφορείς προσπαθώντας να ανοίξουν χώρο στον κατάμεστο διάδρομο να φθάσει το φορείο στο Καρδιολογικό και ταυτόχρονα έδιναν δυνατές γροθιές στην καρδιά του άτυχου. Μόλις κατάφεραν με πολύ κόπο να βάλουν επιτέλους τον ασθενή στο ιατρείο, ήταν ήδη αργά. Θυμήθηκα τον Ανδρέα Καραμπίνη, διευθυντή της Εντατικής του Γενικού Κρατικού, που έλεγε ότι οι περισσότεροι ασθενείς πεθαίνουν στη χώρα μας γιατί η πρόσβαση στα νοσοκομεία της Αθήνας είναι εξαιρετικά δύσκολη και μέχρι να φτάσει στα εξωτερικά ιατρεία ένας καρδιοπαθής ή πολυτραυματίας είναι ήδη αργά.

Η ώρα έχει φτάσει 4.30. Περιμένουμε στην ουρά περισσότερο από δύο ώρες. Τα έκτακτα περιστατικά φτάνουν με το ΕΚΑΒ το ένα με το άλλο. Γιατροί και νοσοκόμες πέφτουν πάνω στους βαριά ασθενείς, να σώσουν όσους μπορούν. Έτσι κανένας δεν ασχολείται με εκείνους που περιμένουν στην ουρά και δείχνουν να στέκονται- ακόμη- στα ποδιά τους.

Κανένας δεν ακούει. «Πέρασαν τρεις ώρες και δεν αισθάνομαι χειρότερα. Άρα, δεν έχω κάτι σοβαρό. Πάμε σπίτι να καλέσουμε έναν γιατρό. Δεν αντέχω άλλο εδώ» λέει ο ασθενής που συνοδεύω. Κάνω το λάθος να συμφωνήσω μαζί του. Μόλις απομακρυνόμαστε 200 μέτρα από το νοσοκομείο σωριάζεται στο πεζοδρόμιο. Πανικοβλημένος και με κρύο ιδρώτα να με λούζει, φωνάζω «βοήθεια», αλλά ποιος να με ακούσει. Βλέπω ένα ασθενοφόρο στα πέντε μέτρα. «Βοηθήστε με να φτάσει ο άνθρωπος στο νοσοκομείο» τους λέω. «Δεν μπορούμε, φίλε, πάμε για άλλο περιστατικό» μου απάντησε αδιάφορα ο οδηγός και πάτησε γκάζι.

Έσυρα τον ασθενή μου ούτε ξέρω πώς μέχρι την πόρτα του νοσοκομείου. Βλέπω παρατημένο ένα φορείο με βρώμικα σεντόνια από άλλον ασθενή, τον ρίχνω πάνω και τρέχω σπρώχνοντας το φορείο στους διαδρόμους. Ο ασθενής μου ήταν πλέον «έκτακτο περαστικό». Μπαίνω στα ιατρεία παρά τις αντιρρήσεις του αγενούς σεκιουριτά. Ένας συμπαθής ψαρομάλλης γιατρός τρέχει αμέσως και κάνει όλα όσα πρέπει. Το ίδιο έκανε παράλληλα σε άλλους 10 ασθενείς. «Ιατρική σε συνθήκες πολέμου» μου ψιθύρισε. Και τότε άρχισα να συνειδητοποιώ αυτά που διαβάζω: ότι ο Ευαγγελισμός σε κάθε εφημερία δέχεται 1.550 περιστατικά, προσφέρει υπηρεσίες σε 55.000 ασθενείς τον χρόνο, ενώ έχει 1.400 οργανικές θέσεις προσωπικού κενές. «Το προσωπικό μειώνεται διαρκώς και οι ασθενείς πολλαπλασιάζονται. Οκτακόσιες χιλιάδες αλλοδαποί έχουν έρθει στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια. Όλοι αυτοί καταλήγουν στα πέντε μεγάλα δημόσια νοσοκομεία», μου έλεγε ο συμπαθής γιατρός μόλις ο ασθενής μου είχε αρχίσει να ηρεμεί. Πράγματι θαύμασα τον επαγγελματισμό των κατάκοπων γιατρών στην εφημερία του Ευαγγελισμού, αλλά και των ηρωισμό των νοσοκόμων. Είναι ελάχιστοι για τον κόσμο που καλούνται να νοσηλεύσουν, προσπαθούν σε έναν οργανισμό διοικητικά διαλυμένο και πλήρως απορρυθμισμένο να σώσουν ό,τι μπορεί να σωθεί από το ανύπαρκτο πλέον Σύστημα Υγείας μας.

Στα ράντζα. Τον πραγματικό εφιάλτη τον είδα δύο ώρες μετά, όταν ο συγγενής μου διακομίστηκε σε έναν διάδρομο για νοσηλεία. Βαριά και ελαφρώς ασθενείς, άστεγοι, περιθωριακοί, σαν να είχαν ραντεβού με το πόνο, πήραν θέση στα ράντζα του 8ου ορόφου. Οι νοσοκόμες είχαν βάλει στα πόδια τους φτερά. «Σας βρίζουν ε;» ρώτησα μία από αυτές. «Τι φταίνε οι άνθρωποι. Εμένα βλέπουν, εμένα βρίζουν».

Δυσοσμία. Μετά τα μεσάνυχτα, η μπόχα ήταν αφόρητη. Κάθε τρεις και λίγο κάποιοι ανοίγουν τα παράθυρα να φύγει η βρωμιά και δέχονται τις επιθέσεις των υπολοίπων. Οι ασθενείς που ήταν τυχεροί να έχουν συγγενείς στο πλευρό τους μπορούσαν να εξυπηρετηθούν. Οι μοναχικοί άνθρωποι εκλιπαρούσαν για λίγη βοήθεια τους περαστικούς. «Το Σύστημα Υγείας όπως κατάντησε προσβάλλει και αδικεί πρώτα τους αρρώστους και τους συγγενείς τους, και μετά τους γιατρούς και τους νοσηλευτές» μου λέει κάποιος γιατρός.

Φύγαμε το μεσημέρι της επόμενης μέρας. Κουβαλώ μαζί μου τη βαριά μπόχα του διαδρόμου και πολύ θυμό. Έχω πειστεί ότι για να βγεις ζωντανός απ΄ αυτήν την κόλαση είναι θέμα τύχης: να βρεθεί μπροστά σου τη σωστή στιγμή ο σωστός γιατρός που έχει τον χρόνο να ασχοληθεί μαζί σου. Θλίβομαι και φοβάμαι.

——————————————————————————————————————

Αναδημοσιεύω το παραπάνω άρθρο από την εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ της 16ης Ιανουαρίου 2010. Μαζί με τον αρθρογράφο Γιάννη Πολίτη, θλίβομαι και φοβάμαι. Όχι μόνο για το παρόν αλλά και για το μέλλον του ΕΣΥ στη χώρα μας. Κατά τα άλλα, το υπουργείο Υγείας είναι λαλίστατο για τα εμβόλια κατά της νέας γρίπης για τα οποία αδιαφόρησαν οι πιό πολλοί (παγκοσμίως) και βουβό γι αυτά που πληγώνουν τους πολλούς.