MyStigma

1. Αρχική
2. Πολιτική
3. Υγεία
4. Πολιτισμός
5. Πόλη
6. About
7. Επικοινωνία

Αναδημοσιεύουμε σήμερα κατόπιν συνεννοήσεως και αδείας, το αξιόλογο άρθρο της κυρίας Αναστασίας Διαμαντίδου από το ιστολόγιο του συνδυασμού ‘Πολίτες για την Αλλαγή‘ της Ξάνθης, με τίτλο

“Πρόληψη, Μείωση, Διαλογή στη Βάση και Ανακύκλωση Απορριμμάτων”

Η ευθύνη – ο ρόλος της αυτοδιοίκησης και της κοινωνίας των πολιτών

Το θέμα της διαχείρισης των απορριμμάτων έχει εξελιχθεί σε ένα από τα πιο σοβαρά προβλήματα της χώρας με σοβαρές περιβαλλοντικές, οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες. Ο «πόλεμος των σκουπιδιών» μαίνεται σε διάφορες περιοχές, χωρίς δυστυχώς όμως να τίθεται πάντα το πρόβλημα στην ουσιαστική του διάσταση. Σε πολλές περιοχές θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα από την ανεξέλεγκτη διάθεση, να γίνουν έργα εξυγίανσης και καθαρισμού μέχρι το αργότερο το 2008, σύμφωνα με τις δεσμεύσεις μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, προκειμένου να αποφύγουμε σημαντικές «ποινές» δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ το χρόνο, ενώ ακόμα λειτουργούν πολλοί ακατάλληλοι ή ανεξέλεγκτοι χώροι διάθεσης αποβλήτων (χωματερές) σε ολόκληρη τη χώρα.

Αλλά η κατασκευή σωστά οργανωμένων χώρων ταφής (ΧΥΤΑ) μπορούσε να αποτελούσε μέχρι πριν λίγα χρόνια ένα μικρό μέρος της λύσης αλλά δεν ήταν και δεν είναι από μόνη της η λύση. Ελάχιστοι έχουν κατανοήσει ότι, ως αποτέλεσμα της ευρωπαϊκής και της πρόσφατης εθνικής πολιτικής για τα απορρίμματα , δεν μπορούμε πλέον να μιλάμε απλώς για συλλογή και –έστω οργανωμένη – ταφή αποβλήτων αλλά για ολοκληρωμένη πολιτική, που σημαίνει πολύ περισσότερα. Δεν μπορούμε πλέον να μιλάμε για χώρους υγειονομικής ταφής απορριμμάτων (ΧΥΤΑ) ή για Χώρους Υγειονομικής Ταφής των Υπολειμμάτων των αποβλήτων (ΧΥΤΥ) αλλά για συνολικό σχεδιασμό διαχείρισης που θα περιλαμβάνει κυρίως την διαλογή στην βάση και την ανακύκλωση Πρέπει να γίνει συνείδηση σε όλους μας πως δεν υπάρχει μαγική λύση που να μας απαλλάσσει χωρίς κόπο από τα σκουπίδια, όποια λύση και αν επιλέγουμε. Η ολοκληρωμένη διαχείριση των απορριμμάτων είναι απαραίτητη και η τεχνολογία θα έρθει συμπληρωματικά να υποβοηθήσει στη βάση επιλογές διαχείρισης που έχουμε κάνει.

Πριν ληφθεί, λοιπόν, οποιαδήποτε απόφαση που είναι δεσμευτική για τα επόμενα 15-20 χρόνια, πρέπει κανείς να έχει σταθμίσει επακριβώς τις συνέπειες και τα προβλήματα που πρέπει να επιλύσει.

Στη συζήτηση για τη διαχείριση των απορριμμάτων πρέπει να εμπλακεί η κοινωνία αλλά το περιεχόμενο της συζήτησης πρέπει να αφορά τη συνολική πολιτική διαχείρισης των απορριμμάτων και όχι το τελευταίο στάδιο της. Η συζήτηση (δημόσια, άμεση αλλά και μέσω των ΜΜΕ) και οι θέσεις που εκφράζονται πρέπει να αφορούν στο πώς θα μειώσουμε δραστικά την ποσότητα των απορριμμάτων που θα πάνε για ταφή, πως θα επανεντάξουμε σε μια κυκλική οικονομία (με επαναχρησιμοποίηση κι ανακύκλωση) τα υλικά που σήμερα καταλήγουν στα άχρηστα, πώς θα αλλάξει το μοντέλο παραγωγής και κατανάλωσης για να γίνει πιο βιώσιμο και τέλος, βέβαια, στο που θα πάνε τα υπολείμματα με ασφαλή τρόπο. Η συζήτηση θα πρέπει συνεπώς να επικεντρωθεί στο «πως ρυπαίνω λιγότερο» και όχι «που τα θάβω»

Δεσμευόμαστε πλέον από την ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία για την εφαρμογή μιας ιεραρχίας στην πολιτική διαχείρισης αποβλήτων, σύμφωνα με την οποία προηγείται η πρόληψη και η μείωση των αποβλήτων, η αξιοποίηση, συμπεριλαμβανομένης της διαλογής στην πηγή και της ανακύκλωσης και έπεται η τελική ταφή των υπολειμμάτων ή άλλες μέθοδοι τελικής διάθεσης των υπολειμμάτων

Ο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΑΝ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ

Ο υπό συζήτηση Περιφερειακός Σχεδιασμός Διαχείρισης Απορριμμάτων (ΠΣΔΑ) Αν.Μ & Θ δυστυχώς δεν προτείνει αλλά ούτε προβλέπει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο διαχείρισης των απορριμμάτων. Αγνοώντας τόσο την ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία, δεν προβλέπει την πρόληψη – μείωση των απορριμμάτων, την διαλογή στην βάση, την αξιοποίηση και προώθηση της ανακύκλωσης και αναφέρεται μόνο στην συλλογή (χωρίς καμία διαλογή στην βάση) και στο τελικό στάδιο ήτοι την ταφή σε έναν κεντρικό ΧΥΤΥ (το ονομάζουν ΧΥΤΥ ενώ δεν εξασφαλίζεται και δεν προβλέπεται ο τρόπος επεξεργασίας των απορριμμάτων ώστε να μπορούν να υπολογισθούν με ασφάλεια η ποσότητα και η ποιότητα των τυχόν υπολειμμάτων που θα καταλήγουν στον κεντρικό ΧΥΤΥ.) Η εμπειρία δείχνει ότι τεχνολογίες που αγνοούν τη συμμετοχή του πολίτη στη μεγαλύτερη δυνατή διαλογή υλικών και στηρίζονται σε τεχνολογικές λύσεις για να διαχωρίσουν υλικά που μπορούν να διαχωριστούν εύκολα, είναι πολύ δαπανηρά και έχουν φτωχά αποτελέσματα ως προς την ποιότητα των ανακυκλώσιμων υλικών που δίνουν. Αν σε ένα εργοστάσιο μηχανικής ανακύκλωσης καταλήγουν όλα τα σκουπίδια μαζί σε μια σακούλα, και το κόστος συλλογής θα είναι ιδιαίτερα μεγάλο και το αποτέλεσμα πολύ φτωχό, πχ. τα χαρτιά θα μουσκέψουν από τα ζουμιά των σκουπιδιών, και δεν θα μπορούν να αξιοποιηθούν, άρα θα έχουμε πολύ περισσότερα υπολείμματα απ’ ότι αν κάναμε σωστά τη διαλογή των αποβλήτων σε κατηγορίες από την πηγή.Δυστυχώς η ελληνική πραγματικότητα μας δείχνει (μονάδα μηχανικής ανακύκλωσης στα Λιόσια, μονάδα επεξεργασίας λυμάτων στην Ψυττάλεια) ότι υπάρχει στη χώρα μας σοβαρό θέμα αξιόπιστης διαχείρισης ακόμα και σχετικά απλών μονάδων κυρίως όταν έχει υιοθετηθεί κεντρικός σχεδιασμός και δημιουργία χώρων μεγάλης δυναμικότητας και εξυπηρέτησης μεγάλου όγκου απορριμμάτων και μεγάλου τμήματος πληθυσμού. Αποτέλεσμα των αστοχιών κατά την υλοποίηση των περιφερειακών σχεδιασμών διαχείρισης είναι τα τεράστια περιβαλλοντικά προβλήματα, δημιουργία εστιών μόλυνσης, άμεσος δημόσιος κίνδυνος, ατελείωτα έργα και μεγάλα χρέη στις κοινωνίες.

Είναι επιτακτική ανάγκη να σταθούμε με υπευθυνότητα και συνέπεια απέναντι στο πρόβλημα διαχείρισης των απορριμμάτων.

Η «πόλεμος των σκουπιδιών» και η σημερινή πραγματικότητα προσφέρει πρωτόγνωρες για τη χώρα μας δυνατότητες να γίνει σοβαρή δουλειά για τη μείωση και ανακύκλωση των απορριμμάτων. Το καινούριο νομοθετικό πλαίσιο και η δημιουργία συστημάτων εναλλακτικής διαχείρισης δίνουν την ευκαιρία για την προώθηση, πλέον, μιας ολοκληρωμένης, βιώσιμης διαχείρισης των απορριμμάτων.Σύμφωνα με την Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη «Θεματική Στρατηγική για την Πρόληψη και την Ανακύκλωση των Αποβλήτων» (ΘΣΠΑΑ) δημιουργούνται 250 θέσεις εργασίας ανά 10.000 τόνους αποβλήτων που ανακυκλώνονται, 20-40 αν η ίδια ποσότητα αποτεφρωθεί και 10 αν καταλήξει σε ταφή. Οι δραστηριότητες επαναχρησιμοποίησης δημιουργούν ως και 500 θέσεις εργασίας ανά 10.000 τόνους υλικών, χωρίς να επηρεάζουν τις θέσεις εργασίας στους τομείς παραγωγής νέων προϊόντων. Επιπλέον, η ανακύκλωση και η επαναχρησιμοποίηση προσφέρουν ευκαιρίες εργασίας και εκπαίδευσης σε άτομα που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην αγορά εργασίας, όπως για παράδειγμα τα άτομα με ειδικές ανάγκες, περιορισμένες ικανότητες και μακροχρόνια άνεργα.

Οι επιδιωκόμενες λύσεις θα πρέπει, προκειμένου να είναι βιώσιμες, να συνοδεύονται από ουσιαστική ενημέρωση, ευαισθητοποίηση και συμμετοχή των πολιτών στην μείωση – διαχείριση – διαλογή των απορριμμάτων, ώστε να έχουμε την όσο το δυνατόν μεγαλύτερη μείωση των απορριμμάτων που τελικώς θα καταλήξουν στους ΧΥΤΥ.

Ας αναλάβουμε λοιπόν όλοι τις ευθύνες μας – πολίτες, αιρετοί άρχοντες, φορείς διαχείρισης – προκειμένω να χαραχθεί μια ουσιαστική πολιτική διαχείρισης των απορριμμάτων στην Περιφέρεια Αν. Μακεδονίας και Θράκης και ας πάψουν κάποιοι να αντιμετωπίζουν την διαχείριση των απορριμμάτων ως μια ευκαιρία «διαχείρισης χρημάτων».

Ξεχάστε ό,τι κάνετε και διαβάστε αυτό. Είναι συγκλονιστικό!
Άραγε, πόσες τέτοιες εμπειρίες χρειάζονται για να μπορέσει να αλλάξει η κατάσταση; Κάποιοι ‘φίλοι’ μου πολιτικοί και πολλοί γιατροί χαρακτηρίζουν αιρετικές τις απόψεις μου. Αυτοί, οι φορείς της ορθοδοξίας…
Αν μπορούν ας χαρακτηρίσουν αιρετική και την Αμαλίτσα που έχει το κουράγιο να μιλά με το όνομά της!

Όλη αυτή η ιστορία με τα σκουπίδια, τείνει να εξελιχθεί σε βρόχο για τη νέα δημαρχιακή αρχή. Η οποία στερείται του αναγκαίου χρόνου για την εξεύρεση λύσεως. Αλλά το χρόνο τον στέρησε η ίδια από τον εαυτό της με την προσφυγή της υπέρ του κλεισίματος της υπάρχουσας χωματερής, όσο ήταν ακόμα αντιπολίτευση. Παραδίδοντας μάλιστα μαθήματα συνεργατικότητας προς αποφυγήν, αποστερήθηκε της πολύτιμης βοήθειας γειτονικών δήμων. Bingo!

Δεν του έφταναν του δήμαρχου τα βάσανά του και το δούλεμα από την ‘υπεύθυνη’ περιφερειάρχη κυρία Αβούρη, είχε και τον κύριο Κασίμη να τον στριμώχνει στο δημοτικό συμβούλιο με την ανακύκλωση. Τι να του απαντήσει;

Κι όμως, στην πραγματικότητα ο κύριος Κασίμης (φαντάζομαι όχι ηθελημένα), του προσέφερε μιά σανίδα σωτηρίας. Αλλά ο δήμαρχος δεν την είδε. Εξηγούμαι.

Η μόνη ορθή λύση για τα σκουπίδια είναι ο συνδυασμός ανακύκλωσης-ΧΥΤΥ. Τη στιγμή που ο όρος ΧΥΤΑ εξοβελίζεται ήδη στο πυρ το εξώτερον, η αναφορά και μόνο στον όρο ΧΑΔΑ (δηλ χωματερή) είναι από μόνη της σκουπίδι. Όποιος δεν το βλέπει αυτό είναι στην ουσία, τυφλός. Η ανακύκλωση από την άλλη μεριά όμως, δεν είναι κάτι που επιτυγχάνει ή αποτυγχάνει ανάλογα με τη διάθεση του δημάρχου ή του δημοτικού συμβουλίου. Απαιτεί και προϋποθέτει τη συμμετοχή και τη συμμόρφωση των πολιτών. Άρα, πρέπει να προηγηθεί η ενημέρωση και η εκπαίδευση των πολιτών. Αυτό με τη σειρά του θέλει χρόνο (και θα μπορούσε να ήταν μιά υπέροχη άσκηση δημοκρατίας). Στο δικτυακό τόπο “Kids Recycle!” απ’ όπου και η εικόνα πιό πάνω, και το οποίο είναι τμήμα του GrassRoots Recycling Network, μπορείτε να δείτε πώς αλλού στον κόσμο ενδιαφέρονται να εκπαιδεύουν τα παιδιά στην ανακύκλωση.
Χρειάζεται χρόνος λοιπόν. Τέλεια! Αυτό που δεν διαθέτει τώρα ο δήμαρχος! Αν λοιπόν αγκάλιαζε τη λύση ‘ανακύκλωση-ΧΥΤΥ’ και απαντούσε θετικά στον εκπρόσωπο της Κίνησης Πολιτών, προτάσσοντας ένα πλάνο εκπαίδευσης των πολιτών, θα είχε στην ουσία αγοράσει χρόνο, παρά το ότι η σημερινή εικόνα δεν θα είχε αλλάξει. Θα έδειχνε όμως ότι έχει βάλει τα θεμέλια και εργάζεται σκληρά για την ορθή λύση, θα αποδείκνυε την προσήλωσή του στο περιβαλλοντικό συμφέρον του δήμου, θα έριχνε κάβους συνεργατικότητας και φιλίας προς την Κίνηση, σίγουρα χρήσιμους για το μέλλον, θα είχε κάθε δικαίωμα να ασκήσει δριμεία κριτική στον προκάτοχό του και τον συνδυασμό του, θα ήταν με λίγα λόγια στον αφρό. Όσο για το τι κάνουμε τώρα, θα μπορούσε να προκαλέσει τον οποιονδήποτε να αντιπροτείνει λύση ή λύσεις. Ποιός θα μπορούσε άραγε να συνεισφέρει κάτι καλύτερο; Μάλλον κανείς.

Αλλά αυτό δεν έγινε. Δεν πειράζει, υπάρχει ακόμα σημαντικό απόθεμα και φυσικού και πολιτικού χρόνου. Αρκεί να αξιοποιηθεί και κυρίως, να δειχθεί ότι υπάρχει απόθεμα ικανότητας πολιτικών ελιγμών επ’ ωφελεία του δήμου και όχι στείρας εμμονής σε θέσεις που δεν συνιστούν ουσιαστικά, λύση.

Με το σημερινό post θα αναφερθώ στον τρόπο που μιά άλλη γωνιά του κόσμου ενδιαφέρεται και σχεδιάζει το μέλλον της. Πρόκειται για μιά περιοχή των ΗΠΑ και συγκεκριμένα το βορειοανατολικό Ohio. Κρίνω απαραίτητο να επαναλάβω για τους προχειρολογούντες ότι η αναφορά στο Ohio έχει την αξία παραδείγματος και όχι υποδείγματος. Για μένα δεν έχουν σημασία οι λεπτομέρειες και οι διαφορές κλίμακος, σημασία έχει ο τρόπος σκέψης και δράσης.
Όλα ξεκίνησαν από το “Fund For Our Economic Future”, ένα ταμείο που όπως δηλώνει το όνομά του, δημιουργήθηκε για να στηρίξει το οικονομικό μέλλον της περιοχής. Όπως δηλώνει στην ιστοσελίδα του ‘σχηματίστηκε σαν μιά συμμαχία των οργανωμένων φορέων φιλανθρωπίας, για να ενθαρρύνει και να προωθήσει μιά κοινή και εστιασμένη ατζέντα για την τοπική οικονομική ανάπτυξη, σε συνεργασία με άλλους φορείς, η οποία να οδηγήσει σε έναν μακροπρόθεσμο οικονομικό μετασχηματισμό, με τρόπους που να αναγνωρίζουν τη σημασία της έννοιας της πόλης, των εννοιών της κοινωνικής ένταξης και της διαφορετικότητας και της ποιότητας της ζωής’.
Για να υπηρετήσει το σκοπό του, το ταμείο οργάνωσε το πρόγραμμα “Voices & Choices”. Στο πρόγραμμα αυτό, 20.000 εντόπιοι πολίτες και προσωπικότητες, συμμετείχαν θέτοντας τις προτεραιότητες της περιοχής για την αναζωογόνηση της τοπικής οικονομίας. Μέσα από μιά σειρά συζητήσεων εκ του σύνεγγυς αλλά και διαδικτυακών συζητήσεων και διαβουλεύσεων, οι κάτοικοι είχαν την ευκαιρία να ακούσουν ο ένας τον άλλον, να καταφέρουν να ακουστεί η φωνή τους και να αναπτύξουν ένα κοινό όραμα για τη δημιουργία οικονομικών ευκαιριών και θέσεων εργασίας για τις οικογένειες και τις επιχειρήσεις. Αυτή η μοναδική κοινωνική πρωτοβουλία, είναι από τις μεγαλύτερες δημόσιες διαβουλεύσεις που έγιναν ποτέ. Το ενδιαφέρον timeline του προγράμματος Voices & Choices, ολοκληρώθηκε με το τέλος του 2006 και έτσι καταστρώθηκε ένα πλάνο δράσης με το όνομα “Advance Northeast Ohio”, για να υλοποιήσει τους στόχους.
Το πλάνο αυτό δράσης έχει τέσσερεις τομείς: 1) την ανάπτυξη των υπαρχουσών επιχειρήσεων και την προσέλκυση νέων, 2) την προπαρασκευή των αυριανών εργατών και στελεχών μέσω της εκπαιδευτικής αριστείας, 3) την ανάπτυξη διαμέσου της εθνοτικής και οικονομικής ένταξης σε αντίθεση με τον αποκλεισμό και 4) την κυβερνητική συνεργασία, συνέργεια και επάρκεια.

Αν θέλετε να κάνετε κάποιες πρόχειρες αναγωγές, θα ήταν σαν η μητρόπολη κορίνθου ως ο μέγιστος φιλανθρωπικός οργανισμός της περιοχής μας, από κοινού με άλλες φιλανθρωπικές ή μη κερδοσκοπικές, μη κυβερνητικές οργανώσεις (ξέρετε πχ πόσοι σύλλογοι τυφλών περνούν από το γραφείο μου κάθε λίγο και λιγάκι για να εισπράξουν τη φιλανθρωπία μου;) να χρηματοδοτούσαν ένα πρόγραμμα όπου χιλιάδες κορίνθιοι μέσα από μιά αληθινή διαδικασία διαβουλευτικής δημοκρατίας θα έθεταν τις προτεραιότητες για την οικονομική ανάπτυξη του τόπου, οι οποίες θα ήταν σεβαστές και δεσμευτικές για τον κύριο δήμαρχο, τον κύριο νομάρχη, τον κύριο περιφερειάρχη κοκ.

Μα τι λέω ο τρελός…

Θα ήθελα να απευθύνω δημόσια ένα ερώτημα προς την Κίνηση Πολιτών:
Είναι η Κίνηση εις γνώσιν της πρωτοβουλίας του συνδυασμού “Πρωτοβουλία για τη Θεσσαλονίκη” του οποίου ηγήθηκε στις τελευταίες εκλογές ο Γιάννης Μπουτάρης, και η οποία αποσκοπεί στη δικτύωση και συνεργασία των ανεξάρτητων δημοτικών κινήσεων ανά την Ελλάδα; Έλαβε η Κίνηση την επιστολή-πρόσκληση για συμμετοχή που απέστειλε ο Γ. Μπουτάρης σε όλους τους ανεξάρτητους δημοτικούς συνδυασμούς και την οποία μπορεί να διαβάσει όποιος επιθυμεί, παρακάτω;
Αν ναι, ποια είναι η θέση της Κίνησης;

ΔHMOTIKH KINHΣH «ΠPΩTOBOYΛIA ΓIA TH ΘEΣΣAΛONIKH»

Aγαπητοί φίλοι/φίλες,

Με την επιστολή μας αυτή θέλουμε να δώσουμε συνέχεια στο εγχείρημα για δικτύωση/συνεργασία των ανεξάρτητων δημοτικών κινήσεων σε πανελλαδικό επίπεδο. H ιδέα γι’ αυτό το εγχείρημα προέκυψε ως κοινός προβληματισμός από τις κοινωνικές διεργασίες και τα αποτελέσματα προηγούμενων αλλά ιδιαίτερα των τελευταίων αυτοδιοικητικών εκλογών, που έδειξαν ότι:

Α) Ένα ολοένα αυξανόμενο ποσοστό πολιτών παρουσιάζει την τάση να αποδεσμεύεται από την κηδεμονία κομματικά «χρισμένων» σχημάτων.

B) Πολλά ανεξάρτητα αυτοδιοικητικά σχήματα γνώρισαν αυξημένη κοινωνική αποδοχή και σημείωσαν αξιόλογη εκλογική επιτυχία.

Γ) Ένας μεγάλος αριθμός ενεργών πολιτών που ενθάρρυναν, στελέχωσαν και στήριξαν αυτά τα σχήματα έχει τη βούληση να συνεχίσει αυτό το εγχείρημα, που φαίνεται να έχει μέλλον και προοπτική, καθώς αντιμετωπίζεται θετικά από τις τοπικές κοινωνίες, στις οποίες άλλωστε και απευθύνεται.

Mε βάση τα παραπάνω καταθέτουμε κάποιες πρώτες σκέψεις κυρίως για θέματα οργάνωσης και συνεργασίας.

1) Στο επίπεδο των αρχών: Aφετηριακές αρχές προτείνουμε να είναι α) η ανάδειξη της τοπικότητας ως διαφορετικότητας και ιδιαιτερότητας αλλά και το υπερτοπικό ως ελεύθερη και πολύχρωμη σύνθεση των επιμέρους τοπικοτήτων, β) η κατοχύρωση της ανεξαρτησίας απέναντι στο κράτος, τις κυβερνήσεις και τα κόμματα (αλλά και η συνεργασία μαζί τους από θέσεις αυτονομίας), γ) η ενίσχυση της κοινωνίας των ενεργών πολιτών.

2) Στο επίπεδο της οργάνωσης και της συνεργασίας: Eίναι ανάγκη να ανιχνευτούν εκείνα τα οργανωτικά σχήματα που θα εξασφαλίζουν δημοκρατία, διαφάνεια, ευελιξία και αποτελεσματικότητα.

Φαίνεται πως στις μέρες μας το σχήμα της δικτυακής οργάνωσης και συνεργασίας είναι το πιο πρόσφορο για να εξυπηρετήσει τα παραπάνω.

Tι εξασφαλίζει η δικτυακή οργάνωση-συνεργασία:

Σε αντίθεση με το ιεραρχικό, πυραμιδοειδές και συγκεντρωτικό σχήμα της κεντρικής (κρατικής και κομματικής) διοίκησης, το δίκτυο προωθεί:

* Tην ισοτιμία, τη διαφάνεια, τη δημοκρατία, τη συμμετοχή και τη λήψη συναινετικών αποφάσεων στο χαμηλότερο δυνατό επίπεδο.
* Tη διαρκή ροή πληροφοριών/ιδεών/απόψεων.
* Tη δυνατότητα συνεργασιών/κοινών δράσεων σε τοπικό, πανελλαδικό αλλά και ευρύτερο επίπεδο.
* Tην αλληλογνωριμία και την επικοινωνία.
* Tην ενδυνάμωση της φωνής της ανεξάρτητης και ακηδεμόνευτης τοπικής αυτοδιοίκησης που γίνεται έτσι ισχυρός παίκτης στα αυτοδιοικητικά πράγματα της χώρας και υπολογίσιμος συνομιλητής σε εθνικό επίπεδο και –μελλοντικά- σε υπερεθνικούς σχηματισμούς (EE).
* Tη διαπαιδαγώγηση του δημότη-πολίτη σε μια κουλτούρα ισότιμης, υπεύθυνης συμμετοχής και δράσης, που ενισχύει την πρωτοβουλία και τη συλλογικότητα και ενδυναμώνει την (ισχνή στην Eλλάδα) κοινωνία των υπεύθυνων και ανεξάρτητων πολιτών.

Για τη συνέχεια προτείνουμε την πύκνωση των επαφών μας προκειμένου α) να συνδιαμορφώσουμε ένα κοινό πλαίσιο αρχών, οργάνωσης και δράσης, β) να ξεκινήσουμε μια καμπάνια ενημέρωσης για τα σχέδιά μας και γ) να προχωρήσουμε το συντομότερο σε μια πανελλαδική συνάντηση ανεξάρτητων σχημάτων.

YΓ.: Παρακαλώ στείλτε την απάντησή σας το ταχύτερο δυνατό (και συγγνώμη για την καθυστέρηση).

Mε εκτίμηση

Γιάννης Mπουτάρης

Ένας αναγνώστης του ιστολογίου, σχολιάζοντας προηγούμενο άρθρο έθεσε το θέμα του πολιτισμού και ζήτησε προτάσεις επ’ αυτού. Βέβαια, μέσα από τα άρθρα αυτού του ιστολογίου έχουν κατατεθεί ήδη αρκετές και ιδιαίτερα σημαντικές προτάσεις. Αλλά η προτροπή με έκανε να ασχοληθώ ιδιαίτερα με το θέμα και έτσι θα καταθέσω σήμερα άλλη μία πρόταση, ελπίζω σημαντική.
Προτείνω την καθιέρωση του θεσμού ενός καλλιτεχνικού φεστιβάλ κάθε 2 ή 3 χρόνια. Αλλά όχι με συναυλίες, λαϊκούρες και τα συναφή, όχι ‘άρτον και θεάματα’, αλλά αληθινή, πρωτότυπη, ποιοτική καλλιτεχνική δημιουργία, επί συγκεκριμένων θεματικών ενοτήτων. Πχ αρχαία και νεότερη ναυπηγική τέχνη – η κορινθιακή τριήρης. Ή, αρχαία κορινθιακή ποίηση και σύγχρονη ποιητική δημιουργία. Ή, η οικολογική διάσταση της αρχαίας κορινθιακής κεραμικής τέχνης – τα μελανόμορφα αγγεία.
Ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους διανοητές, ο Jürgen Habermas, περιγράφει στο βιβλίο του με τίτλο ‘Η Δομική Μεταμόρφωση της Δημόσιας Σφαίρας’ (The Structural Transformation of the Public Sphere, 1989) το πώς μέσα από τα καφενεία του 17ου αιώνα ξεπήδησε, εν μέσω δημόσιων συζητήσεων και διαμαχών, ο μοντέρνος, δημοκρατικός δημόσιος χώρος και κατ’ επέκτασιν η σύγχρονη μορφή της δημοκρατίας. Αλλά είναι σημαντικό να υπομνήσουμε ότι οι πρώτες δημόσιες αντιπαραθέσεις που περιγράφει ο Habermas, είχαν καλλιτεχνικό και φιλολογικό αντικείμενο και όχι πολιτικό. Έτσι, η γέννηση της σύγχρονης δημοκρατίας, δεν ξεκίνησε ως προσπάθεια περιγραφής των δικαιωμάτων του ανθρώπου απέναντι στην εξουσία, αλλά ως προσπάθεια ανάλυσης καλλιτεχνικών αξιών, οι οποίες εμπεριείχαν και οδηγούσαν έτσι στα δικαιώματα του ανθρώπου. Παρόμοια αντιστοιχία υφίσταται και στην αρχαία αθηναϊκή δημοκρατία και ερμηνεύει την χωρική και χρονική ταύτιση του απόγειου της τέχνης και των γραμμάτων με τη διαμόρφωση του δημοκρατικού πολιτεύματος. Είναι οι τέχνες λοιπόν που οδηγούν αρχικά στη δημοκρατία και όχι το αντίθετο.
Ιδού λοιπόν πεδίον δόξης λαμπρόν για όσους πραγματεύονται τα του πολιτισμού στο δήμο μας. Τι θα λέγατε να είχαμε κάθε τρία χρόνια ένα φεστιβάλ αφιερωμένο σε μιά θεματική ενότητα; Να καλούσαμε διάσημους έλληνες και ξένους διανοητές και καλλιτέχνες, να οργανώναμε δημόσιες διαλογικές αντιπαραθέσεις, κύκλους καλλιτεχνικής δημιουργίας σε υπαίθριους χώρους, συνεδρίες διαβουλευτικής δημοκρατίας, διαγωνισμούς έργων τέχνης κοκ;
Έτσι όμως κινδυνεύουμε να αντιληφθούμε τελικά ότι ο χώρος που ζούμε δεν είναι απλά μιά γεωλογική διαμόρφωση με την οποία εξοικειωθήκαμε αφού ζούμε εδώ, αλλά ένα πλέγμα αξιών, ένα κοινό ηθικό ιδεώδες που μπορεί να φέρνει κάποτε αντιμέτωπους πρόσωπο με πρόσωπο τον σύγχρονο κορίνθιο πολίτη και τον κεραμοποιό της αρχαιότητας. Θυμίζει έντονα την πάλη του Σεφέρη να ‘συναντήσει’ το βασιλιά της κοντινής μας, Ασίνης:

«Ασπιδοφόρος ο ήλιος ανέβαινε πολεμώντας
κι από το βάθος της σπηλιάς μιά νυχτερίδα τρομαγμένη
χτύπησε πάνω στο φώς σάν τη σαΐτα πάνω στο σκουτάρι:
“Ασίνην τε Ασίνην τε…”. Νά’ ταν ο βασιλιάς της Ασίνης
που τον γυρεύουμε τόσο προσεχτικά σε τούτη την ακρόπολη
αγγίζοντας κάποτε με τα δάκτυλά μας την αφή του πάνω στις πέτρες.»

Πρόκειται για ένα ιδεώδες που ενώνει όλους τους ανώνυμους ΠΟΛΙΤΕΣ αυτού του τόπου, αδιάφορα από χρόνο και μας προσφέρει σαν διαμαντικό, έναν νέο τρόπο αντίληψης της ζωής, και άρα ένα νέο τρόπο ζωής.
Επικίνδυνα πράγματα…

Τις τελευταίες ημέρες έπεσα θύμα μιας από τις αναπόφευκτες σχεδόν ιώσεις. Ξέμεινα από δυνάμεις, ξέμεινα και από διάθεση. Όταν μετά από μέρες επισκέφτηκα και πάλι το blog ετούτο, είδα πως κι αυτό είχε την ίδια μοίρα. Κάποιος ιός είχε χτυπήσει το μετρητή του (sitemeter), που μένει εδώ και 5 ημέρες κολλημένος στο 5.696. Λες και κανείς δεν το επισκέφθηκε αυτές τις ημέρες. Βέβαια, το εναλλακτικό watchdog, το google analytics, μένει σε φόρμα και δείχνει ότι η επισκεψιμότητα κυμαίνεται στα συνήθη, τον τελευταίο καιρό, επίπεδα των 30-35 ‘μοναδικών’ επισκέψεων ημερησίως. Το sitemeter υπόσχεται ότι όλα θα επανέλθουν σωστά σε λίγες ημέρες. Για να δούμε. Αλλά όπως κι αν έχει, αυτά είναι δευτερεύοντα. Με τη μόνιμη ίωση που έχει χτυπήσει την κοινωνία μας και κρατά τον πολίτη αμέτοχο και παθητικό θεατή να δούμε τι θα κάνουμε. Βέβαια γίνονται κάποια βήματα. Μικρά, αβέβαια, αδέξια, σαν του μωρού που πρωτοστέκεται όρθιο. Ένα ίσον κανένα. Αλλά είναι καιρός που δεν είναι μόνο ένα. Τουλάχιστον στον τομέα των αυτοδιοικητικών blogs, όπως αυτό εδώ. Ξεπετάγονται συνέχεια νέες προσπάθειες σε διάφορα μέρη της χώρας. Είτε στα πλαίσια κάποιου δημοτικού συνδυασμού είτε όχι, οι άνθρωποι με τις πληγωμένες για τον τόπο τους καρδιές, διεκδικούν βήμα, αρθρώνουν πολιτικό λόγο, ψηλώνουν τους πύχεις των προσδοκιών, διαμορφώνουν τις συνθήκες μιας νέας μορφής, ‘ψηφιακής’, δημοκρατίας, διαχέουν νέες απαιτήσεις για κοινωνικό έλεγχο και κάνουν τη ζωή δύσκολη στους δήθεν επαγγελματίες και επαΐοντες που όλοι γνωρίζαμε από καιρό τα κίνητρά τους, αλλά η ίωση μας είχε παραλύσει.
Σήμερα ανακάλυψα το ιστολόγιο “Πολίτες για την Αλλαγή” από την Ξάνθη. Να ευχηθώ από αυτή τη θέση στους πολίτες της Ξάνθης, κάθε επιτυχία στην προσπάθειά τους. Σημαντικό που χρήζει υπόμνησης είναι ότι φιλοξενούν σε video τις συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου, καθώς και ενδιαφέρουσες ραδιοφωνικές εκπομπές. Είναι πολύ σημαντική η δυνατότητα των πολιτών να παρακολουθούν όποτε αυτοί θέλουν και μπορούν μια συνεδρίαση ή να ακούν μια ραδιοφωνική εκπομπή, να τη συνιστούν μετά σε φίλους, να την ξανακούν κοκ. Παρά το ότι οι αντοχές μου (άσχετα από την ίωση) δεν είναι ανεξάντλητες, θα προσπαθήσω να διερευνήσω τη δυνατότητα να κάνω κι εγώ το ίδιο στο ιστολόγιο αυτό.
Λίγο καιρό πριν, μέσω ενός άρθρου στο diablogXpress είχα πληροφορηθεί για τις δράσεις πολιτών στη Σαμοθράκη, μιάς ακόμα πρωτοβουλίας πολιτών έξω από τους κομματικούς ορίζοντες και τις συμπλεγματικές μιζέριες κάποιων -κυρίως αριστερών- γκρουπούσκουλων. Επίσης πριν λίγο καιρό, είχα αναδημοσιεύσει το άρθρο ενός δημοτικού συμβούλου του Ναυπλίου, που ανήκει στο συνδυασμό ‘Ναύπλιο, η άλλη πρόταση‘ που διατηρεί ενδιαφέροντα ιστοτόπο.
Η λογική της πολιτικής των πολιτών (grassroots) και ο κοινωνικός ακτιβισμός με καταλύτη το διαδίκτυο (netroots), είναι κάτι νέο και πρωτοπόρο για τις προηγμένες χώρες, πόσο μάλλον για την Ελλάδα. Αλλά είναι το μέλλον. Γι αυτό είμαι πεπεισμένος, κι αυτό μου δίνει δύναμη να συνεχίζω (παρά τις ιώσεις). Όποιος επιθυμεί, ας ρίξει μια ματιά στο διαδίκτυο γι αυτές τις δύο έννοιες, αξίζει τον κόπο!

Διάβασα σήμερα στη ‘Ναυτεμπορική’: “Πορεία με ποδήλατα πραγματοποίησαν, χθες το απόγευμα, «φίλοι του ποδηλάτου» εκφράζοντας την αντίθεσή τους στην αυτοκίνηση και σημειώνοντας παράλληλα ότι το ποδήλατο είναι το μέσο που μπορεί να λύσει το σοβαρό κυκλοφοριακό πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Θεσσαλονίκη. Δεκάδες άτομα, ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα της πρωτοβουλίας «Podilatistas» και αφού συγκεντρώθηκαν με τα ποδήλατά τους στην Καμάρα, κινήθηκαν, για μεγάλο χρονικό διάστημα, σε κεντρικούς δρόμους της πόλης.”
Είναι παρήγορο ότι υπάρχουν τέτοιες πρωτοβουλίες. Παρότι δεν έχω ποδήλατο και για λόγους που δεν είναι δημοσίου ενδιαφέροντος, δεν μπορώ να χρησιμοποιήσω, το ποδήλατο δεν παύει να είναι ένας άριστος τρόπος να κυκλοφορείς στο κέντρο μιας πόλης. Μιας πόλης ειδικά σαν την Κόρινθο που στο κέντρο της (αλλά και εντέλει στο μεγαλύτερο μέρος της) είναι επίπεδη. Αλλά όποιος νομίζει ότι αυτό μπορεί απλά να γίνει με τη δημιουργία ποδηλατόδρομων, πλανάται πλάνην οικτράν. Ολόκληρο το κέντρο (για να μην πω η πόλη) χρειάζεται πολεοδομική – κυκλοφοριακή αναδόμηση. Αναδόμηση που σαν ουσιαστικό συστατικό της έχει τον περιορισμό της χρήσης του αυτοκινήτου. Αντιγράφω από παλιότερο άρθρο μου με τον τίτλο ‘Παρκαγεδών‘:
“όπως ισχυρίζεται (και έχει γίνει διάσημος γι αυτό, μετά βέβαια από μελέτες δεκαετιών) ο καθηγητής πολεοδομικού σχεδιασμού στο UCLA και σπουδαγμένος στο Yale, Donald Shoup, στο βιβλίο του “The High Cost of Free Parking”, η αύξηση των χώρων στάθμευσης αυξάνει την εξάρτηση από το αυτοκίνητο, επιταχύνει την αστική εξάπλωση, επιδεινώνει κατά πολύ τη σπατάλη καυσίμων και αποκινητροποιεί τη χρήση των μέσων μαζικής μεταφοράς, των ποδηλάτων και της βάδισης. Επισημαίνοντας ότι οι θέσεις στάθμευσης συνιστούν τη μεγαλύτερη ποσοστιαία επιβολή χρήσης γης στον αστικό ιστό (δεν είναι εντυπωσιακό!), συμπεραίνει πως οι θέσεις στάθμευσης ταπεινώνουν τον πολεοδομικό σχεδιασμό, καταρρακώνουν την τοπική οικονομία και βλάπτουν το περιβάλλον. Παραφράζοντας τη γνωστή αγγλική παροιμία “there is no such thing as a free lunch”, αλλάζοντας το lunch με το parking, προτείνει τη μείωση των θέσεων στάθμευσης(!), και την επιβολή τέλους στάθμευσης.”
Μπορεί κανείς να προσθέσει πεζοδρομήσεις και άλλα μέτρα μείωσης της κυκλοφορίας των αυτοκινήτων. Τότε, θα μπορούσαν να προστεθούν και ποδηλατόδρομοι στο κέντρο. Αν κάποιος θέλει να εμβαθύνει στο ζήτημα, ο καθηγητής συγκοινωνιολογίας και πολεοδομίας του ΕΜΠ Θάνος Βλαστός και η περιβαλλοντολόγος Τίνα Μπιρμπίλη, έχουν εκπονήσει μια σοβαρή και εκτεταμένη μελέτη με τίτλο “Φτιάχνοντας Πόλεις για Ποδήλατο”. Την έχει εκδώσει το ΥΠΕΧΩΔΕ και μπορείτε να την κατεβάσετε από εδώ. Εκεί θα βρείτε και μια φωτογραφία από σύστημα υποβοήθησης ποδηλάτων σε ανωφέρειες από το Trondheim της Νορβηγίας, για το οποίο έχω μιλήσει παλαιότερα στο άρθρο με τίτλο ‘Συγκοινωνιακός Πολιτισμός‘.
Θα μπορούσε πάντως ο δήμος να κάνει την αρχή σε ένα πρόγραμμα εύνοιας του ποδηλάτου, παρέχοντας κοινόχρηστα ποδήλατα σε οποιονδήποτε πολίτη για κάποιες ώρες, με την απλή επίδειξη της ταυτότητας αυτού ή του κηδεμόνα του, μαζί με ταυτόχρονη δημιουργία καλαίσθητων (δείτε φωτο και επισκεφθείτε το site της εταιρείας CycleSafe για περισσότερα) θέσεων στάθμευσης ποδηλάτων έξω από τα δημόσια κτίρια και στην αγορά. Θεωρώ απολύτως βέβαιο πως τουλάχιστον τα πρώτα 100 ποδήλατα θα μπορούσαν να αγοραστούν με χορηγίες από τοπικές επιχειρήσεις, για να μην πω ότι ολόκληρο το πρόγραμμα θα μπορούσε να καλυφθεί έτσι. Πιστεύει όμως κανείς σε κάτι τέτοιο; Γνωρίζω πολλούς που προτιμούν να τραβήξουν περίστροφο που λέει ο λόγος, παρά να κινηθούν χωρίς το αυτοκίνητό τους. Λυπηθείτε τους, ζούνε μια πλάνη. Έτσι αντέδρασαν και οι κάτοικοι του κέντρου του Πειραιά όταν ο Ανδριανόπουλος έφτιαξε τους πρώτους πεζόδρομους, αφού όμως είδαν το τελικό αποτέλεσμα και βίωσαν τη νέα κατάσταση, κανείς δεν επιθυμούσε να επιστρέψει στην προηγούμενη. Αλλά κάποιος πρέπει να κάνει την αρχή. Ακούει κανείς εντός του δημαρχιακού μεγάρου;

Σε προηγούμενο άρθρο ένας σχολιαστής επεσήμανε –σωστά- πως η ενεργοποίηση-κινητοποίηση των δημοτών δεν είναι ένας διακόπτης on/off. Γι αυτό κι εγώ θα παρουσιάσω σήμερα ένα (ακόμη) παράδειγμα από τη μισητή για κάθε δήθεν προοδευτικό, χώρα που λέγεται ΗΠΑ. Ένα παράδειγμα που δείχνει το πώς ξεκινούν εκεί από νωρίς να προετοιμάζουν τα παιδιά τους για να γίνουν οι ενεργοί πολίτες του αύριο.
Σε αντίθεση βέβαια με τη δημοφιλή στη χώρα μας άποψη πως οι αμερικανοί είναι αδιάφοροι για τα κοινά τους. Εκεί λοιπόν υπάρχει ένα ίδρυμα που λέγεται ‘National Engineers Week Foundation’ και το οποίο σχετίζεται με την εθνική ένωση των επαγγελματιών μηχανικών (National Society of Professional Engineers) κάτι σαν το δικό μας ΤΕΕ. Αυτό το ίδρυμα ‘τρέχει’ έναν διαρκή διαγωνισμό με θέμα την πόλη του μέλλοντος (future city competition). Όπως διαβάζουμε στη σχετική ιστοσελίδα, ο διαγωνισμός αυτός έχει σκοπό να παράσχει ένα διασκεδαστικό και ταυτόχρονα εκπαιδευτικό πρόγραμμα μηχανικής σε παιδιά της 7ης και 8ης τάξης του σχολείου (αντίστοιχα, της 1ης και 2ης τάξης του γυμνασίου). Αυτό πραγματώνεται με έναν τρόπο που συνδυάζει τη διανοητική μηχανική πρόκληση και τη χειρωνακτική εμπειρία, ώστε τα παιδιά να παρουσιάσουν τελικά το όραμά τους για την πόλη του μέλλοντος. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω:

• Της καλλιέργειας μηχανικών ικανοτήτων όπως η ομαδική δουλειά, η επικοινωνία και η ικανότητα επίλυσης προβλημάτων,
• Παρέχοντας αλληλεπίδραση μεταξύ μαθητών, καθηγητών και καθοδηγητών μηχανικών,
• Ενημερώνοντας την κοινότητα για την διεπιστημονικότητα της μηχανικής και
• Εμπνέοντας τους μαθητές να διερευνήσουν φουτουριστικές ιδέες μαζί με την πιθανότητα καριέρας ως μηχανικοί.

Ο διαγωνισμός χρησιμοποιεί μια προσέγγιση ομαδικής εργασίας. Όλα τα μέλη των ομάδων αναλαμβάνουν σημαντικούς ρόλους, που είναι όλοι απαραίτητοι για την ολοκλήρωση του σχεδίου. Ο διαγωνισμός για την πόλη του μέλλοντος γίνεται ταυτόχρονα σε πολλά τοπικά επίπεδα και όχι σε εθνικό, και κάθε εβδομάδα βραβεύεται κάποια τοπική ομάδα. Ο διαγωνισμός αυτός δεν είναι κάτι νέο, βρίσκεται ήδη στη δεύτερη δεκαετία του! Έχει μεγάλο ενδιαφέρον να επισκεφθεί κανείς τις σελίδες με τις παρελθούσες νικήτριες ομάδες για να δει πόσο εντυπωσιακές μελέτες μπορούν να παραχθούν από μαθητές και να φανταστεί τα οφέλη που αποκόμισαν αυτά τα παιδιά από την εμπειρία τους.

Στον κάκοσμο και ακίνητο βάλτο που εκτρέφει κάθε είδους παράσιτο και ονομάζεται νεοελληνική κοινωνία, όλοι θα σπεύσουν να βρούνε ελαττώματα, να εγείρουν ανύπαρκτα ηθικά ζητήματα, να μωροφιλοσοφήσουν δήθεν συνηγορώντας υπέρ των παιδιών, να δαιμονοποιήσουν οτιδήποτε δεν καταλαβαίνουν, να απαξιώσουν –κάποιοι- το παράδειγμα ως προερχόμενο από μια ιμπεριαλιστική και καπιταλιστική κοινωνία, που δεν μπορεί παρά να παράγει ανάξια παραδείγματα και άλλες εξίσου εκκωφαντικές ανοησίες που δεν καταφέρνουν τίποτε άλλο εκτός από το να συντηρούν το βάλτο σε μια εξαίσια για βάλτο κατάσταση και να βάζουν τα θεμέλια της αειφόρου ανάπτυξής του.

Μετά την ανάρτηση του άρθρου με τίτλο ‘Η Ευθύνη της Κίνησης Πολιτών‘, με βρήκαν μερικοί φίλοι και με ρώτησαν τι εννοώ τέλος πάντων με τη φράση ‘από κάτω προς τα πάνω’. Όχι στη θεωρία, όπως μου διευκρίνισαν, αλλά στην πράξη. Τους ανέφερα τότε το παράδειγμα της ‘επανάστασης της κατσαρόλας’ από την Ισπανία που κατέληξε στην πτώση της συντηρητικής κυβέρνησης Αθνάρ, μετά την βομβιστική-τρομοκρατική επίθεση στο σιδηροδρομικό σταθμό της Μαδρίτης Atocha. Το έβλεπα στα μάτια τους ότι τους φάνηκε κάπως ξεκούδουνο. Δηλαδή μου σχολίασε ένας γελώντας, θέλεις να βγούμε στους δρόμους χτυπώντας κατσαρόλες για να ρίξουμε το δήμαρχο; Σήμερα λοιπόν, προστρέχω σε ένα άλλο παράδειγμα και ταυτόχρονα, παρακινώ όποιον συμφωνεί να κάνει το ίδιο με εμένα. Παράγγειλα αυτοκόλλητα της νεοσύστατης οργάνωσης στη Θεσσαλονίκη ‘The Streetpanthers‘. Ίδια με αυτό της παραπάνω εικόνας. Και σκοπεύω να τα χρησιμοποιήσω. Αν θέλετε να μάθετε περισσότερα για την καταπληκτική ιδέα τους (κι αυτή από το εξωτερικό μας έρχεται, γνωρίζω παρόμοια καμπάνια πριν από 8 χρόνια στο Λονδίνο), επισκεφθείτε την ιστοσελίδα τους. Παραγγείλετε -αν θέλετε- και εσείς μερικά αυτοκόλλητα. Μπορείτε επίσης να επισκεφθείτε την ιστοσελίδα της κίνησης για την προστασία των δικαιωμάτων των πεζών ‘ΠΕΖΗ‘ όπου θα βρείτε και εικονικές ‘κλήσεις’, σαν αυτή παρακάτω που μπορείτε να βάζετε στα παρμπρίζ των ασυνείδητων οδηγών για να τρώνε την κρυάδα μέχρι να καταλάβουν περί τίνος πρόκειται.

Αν κι αυτά τα παραδείγματα σας φαίνονται ‘κάπως’, ξεχάστε το καλύτερα. Αλλά εγώ θα συνεχίσω να το υποστηρίζω και να το επαναλαμβάνω: μόνο με δράσεις ‘από κάτω προς τα πάνω’ και όχι το αντίστροφο (χωρίς να σημαίνει ότι υποτιμώ τις ‘εκ των άνω’ – κάθε άλλο), θα κάνουμε το άλμα προς τα εμπρός.